De Oversteek

Hét onderwerp in Antwerpen momenteel is de sluiting van de Scheldetunnel voor trams. Door broodnodige en constant uitgestelde renovaties van oude infrastructuur moet iedereen die snel en veilig de oversteek tussen Linker- en Rechteroever nu ten minste elf maanden lang een alternatief zoeken.

Jammer genoeg zijn bitter weinig van die alternatieven integraal toegankelijk. Wat er op neerkomt dat rolstoelgebruikers zoals ik een stuk minder mogelijkheden heb om die oversteek te doen. Maar iedereen die het, al dan niet tijdelijk, iets moeilijker heeft met veel trappen, hoge drempels en steile hellingen zal hierdoor problemen ondervinden.

Samen met een journalist en fotograaf van Gazet Van Antwerpen gingen we elk van deze verbindingen testen, en merkten we duidelijk dat er niet is nagedacht over de toegankelijkheid voor minder mobiele mensen.

Hier is een lijstje met hoe je als roller het beste de Schelde oversteekt nu de tram niet rijdt:

Het Veer

De overzetboot is een van de leukste manieren om de Schelde over te steken, maar komt met zijn eigen uitdagingen. Als de getijden van Schelde op hun laagste punt staan zijn de hellingen om aan het veer te geraken zo steil dat zelfstandig oversteken niet kan. De schansen voor de boot zelf hebben op het uiteinde een helling van 66 graden. Dat is 17 keer steiler dan de maximum aanbevolen steilte van een helling. Dit maakt dat je altijd hulp nodig hebt. Een elektrische rolstoel kan hierdoor gewoon niet het veer nemen. Agentschap voor Maritieme Dienstverlening en Kust (de beheerder van de boten) zeggen dat het personeel altijd wil helpen, maar zij zullen je nooit bovenaan de kade zien staan helaas.

Op de site van het veer staat wel duidelijk dat het op momenten van laagwater niet haalbaar is.

Als je hulp meehebt is het veer nog een van de beste oversteken. Maar best bij hoogwater.

De Tunnels

Als je wat afstanden kan doen is de Sint-Annatunnel de makkelijkste optie, als de liften werken. Na het onderhoud zijn de liften al een heel stuk betrouwbaarder, maar nog altijd zijn er af en toe pannes en onderhoud. Als deze niet werken moet je naar de Kennedytunnel, wat vijf kilometer om is. Geen optie dus.

Live informatie over de liften kan je op deze site vinden.

De Bus

Er staan een aantal pendelbussen klaar. Pendelbus P5 rijdt van het Van Eedenplein naar Opera, beiden hebben geen integraal toegankelijke haltes. Er is ook een shuttlebus tussen woonzorgcentrum Hof ter Schelde op Linkeroever en ZAS Cadix. De halte op Linkeroever heeft ook geen integraal toegankelijke halte. Dit brachten we afgelopen maand op de Districtsraad. Dit gaat aangepast worden, maar men kon ons nog geen timing geven.

Helaas ben je ook redelijk afhankelijk van de goodwill van de chauffeur om de rolstoelhelling uit te leggen. Als je een begeleider bij hebt zijn ze dat niet verplicht en moet je begeleider dit doen. Voor veel van deze hellingen moet je een speciale stok hebben om deze los te trekken, wat maakt dat het niet gaat. Zo een helling is sowieso al een uitdaging voor manuele rolstoelen, maar bijna onmogelijk voor elektrische.

Informatie over deze lijnen kan je vinden op de site van De Lijn.

De Trein

Iedereen was heel trots om aan te kondigen dat de NMBS en Infrabel het oude treinstation op Linkeroever terug gingen openen. Met man en macht is er gewerkt aan een station, maar er is gekozen om geen toegankelijk alternatief te bieden. Toen in Juni 2025 het station werd aangekondigd hebben we bij Infrabel gevraagd of het station toegankelijk ging zijn, en of er assistentie mogelijk ging zijn kregen we enkel dit te horen:

“De huidige perroninfrastructuur in de stopplaats Linkeroever is niet bruikbaar. We gaan dus sowieso een tijdelijk perron moeten bouwen, samen met een tijdelijke auto- en fietsenparking. De exacte uitwerking daarvan zal nu gebeuren, zodat de vergunningsaanvraag zo snel mogelijk kan gebeuren en de werken in januari 2026 van start kunnen gaan.”

Maar waar er op het station meer dan genoeg plek is voor hellingen is er enkel gekozen voor trappen. Dit maakt dat het groot aangekondigd alternatief al wegvalt voor iedereen die geen hoge trappen kan doen.

Informatie dat het station niet toegankelijk is staat nergens op de site van de NMBS of Slim Naar Antwerpen.

Conclusie

De tram is in normale omstandigheden de makkelijkste manier om de oversteek te maken, maar is verre van perfect. Premetrostation F. Van Eeden en Groenplaats zijn nog altijd niet toegankelijk. Halte Groenplaats zal pas toegankelijk zijn na de heraanleg van het hele plein. Deze werken starten ergens volgend jaar, maar hoewel er daar liften zijn gepland zal het plein ook niet de beste bestrating krijgen helaas. Iets wat we al verschillende keren hebben aangehaald op de Districtsraad.

Voor veel van de Scheldeoversteken ben je sowieso afhankelijk van andere mensen, en het gebrek aan toegankelijkheid bij veel van deze maakt dat je al snel de auto of een taxi moet gaan nemen. Dit kan en moet beter.

Je kan het hele artikel hier lezen